‘’Rozmowa Mistrza Polikarpa ze śmiercią’’
Jest to najdłuższy polski utwór średniowieczny, wierszowany, urywa się na 498 wersie. Powstał w XV wieku, jest on w formie dialogu między Polikarpem, a śmiercią (dialog osoby realnej z upersonifikowaniem. Upersonifikowana śmierć ma cechy ludzkie. Mistrz Pilokarpus jest naiwny, boi się śmierci. Utwór zaczyna się apostrofą do wszystkich ludzi. Śmierć ukazana jest w całym swym obliczy. We wstępie jest zapowiedź głównego bohatera i zwrot bohatera do Boga. Utwór składa się z dwóch części. Jest fragment opisowa- narracyjny- prezentuje nam osoby dialogu. Trzecia część to obszerny dialog dwóch postaci. Śmierć z kosą występuje jako symbol władzy, zabijanie sprawia jej przyjemność, jest nieprzekupna, nie da się oszukać. Jest sprytna , uczciwa, sprawiedliwa, bezwzględna. Pilokarpus jest człowiekiem pysznym. Przekracza pewne granice. Gdy widzi śmierć boi się, zadaje pytania na przykład skąd ona pochodzi. W obliczu śmierci jego mądrość jest niczym. Jest egoistyczny. Pyta się czy śmierć obroni go przed śmiercią. Śmierć jest łagodna jeżeli wierzymy w Boga. utwór dydaktyczny. Poucza nas. Mimo wszystko śmierć na końcu staje się kaznodzieją. W utworze występuje motyw tańca śmierci. Średniowiecze była epoką oswojoną ze śmiercią. Nie dbano o higienę. na ulicach była śmierć żebraków. Śmierć był czymś naturalnym. Najważniejszym celem było spotkanie się z Bogiem. Śmierć był bramą, którą trzeba przekroczyć, aby być z Bogiem. Motyw śmierci to częsty motyw w literaturze i sztuce.
Opowieści okrągłego stołu
Pod koniec średniowiecza powstawały romanse rycerskie były często osnute w opowieściach okrągłego stołu. O rycerzach króla Artura. Legenda jest oparta na pogańskich motywach. Była ciągle uzupełniana, zmieniana. Król Artur i jego rycerze to wzory postawy rycerskiej. Tworzyli idealną drużynę, opartą na równości. Symbolem jest okrągły stół. Mają wszystkie cechy jakie powinien mieć rycerz. Król Artur poświęcał się dla kraju, braterstwo i miłość między żołnierzami. W utworze występuje święty Graal, dlatego czytano, ulepszano tą powieść. Pojawia się tam topos błędnego rycerze. Święty Graal to kielich, który zaginał w średniowieczu. Symbolizował Chrystusa,. Rycerze wyruszali na wyprawy w poszukiwaniu świętego Graala, który jest symbolem doskonałości. Rycerze chcieli go znaleźć, aby sprawdzić swoją doskonałość. Kto znalazłby ten kielich byłby okryty chwałą. Sprowadziłby na świat szczęście. Opowieść apokryficzna, zawiera motyw zdrady (żona, która zdradza męża, rycerz, który zdradza króla). Lancelot był archetypem rycerze. Błędny rycerz wyruszał na wyprawy, aby się sprawdzić. Cały czas podróżowali. Miejscem akcji jest zamek Graala, czworokątna sala, która symbolizuje 4 strony świata.